U+0490 Cyrillic Capital Letter Ghe with Upturn
U+0490 was added in Unicode version 1.1 in 1993. It belongs to the block
This character is a Uppercase Letter and is mainly used in the Cyrillic script. Its lowercase variant is
The glyph is not a composition. It has no designated width in East Asian texts. In bidirectional text it is written from left to right. When changing direction it is not mirrored. The word that U+0490 forms with similar adjacent characters prevents a line break inside it. The glyph can be confused with one other glyph.
Wikipedia ma następujące informacje na temat tej współrzędnej kodowej:
Ґ, ґ (ukr. ge) – piąta litera alfabetu ukraińskiego, czasami nieoficjalnie stosowana także w ortografii białoruskiej. Oznacza rzadko w tych językach występujący dźwięk [g], spotykany głównie w wyrazach zapożyczonych i transkrypcji nazw obcojęzycznych.
W zachodniej Rusi konieczność oddania dźwięku [g] pojawiła się już w średniowieczu, w związku z intensywnymi kontaktami z językiem niemieckim i polskim. W ówczesnej zachodnioruskiej ortografii używano do tego celu dwuznaku кг – być może pod wpływem greckiego dwuznaku γκ o tej samej funkcji. Postać litery Ґ pochodzi z bizantyjskiej greckiej kursywy, gdzie była jednym ze sposobów zapisu litery gamma; spotyka się ją tam już na przełomie XVI i XVII wieku. W grafii ukraińskiej litera ta pojawiła się dopiero w XIX wieku w Austro-Węgrzech. Innymi kandydatami dla oznaczenia dźwięku [g] były stary dwuznak кг oraz zapożyczone z alfabetu łacińskiego g. W Rosji natomiast litera Ґ weszła do użycia (w zapisie języka ukraińskiego) dopiero w roku 1905. W roku 1933 na polecenie władz ZSRR została usunięta z alfabetu ukraińskiego jako „burżuazyjna”, zachowała się częściowo wyłącznie w literaturze lingwistycznej w transkrypcji fonetycznej. Używana była jednak powszechnie na emigracji (do 1945 r. również w Polsce). Przywrócona do alfabetu ukraińskiego w roku 1990.
Oficjalnie litera Ґ nazywa się ґе; potocznie używane są także nazwy: ге з гачком i ге з гичкою.
Z literą Ґ związany jest stary spór o zakres jej użycia, trwający od XIX wieku między Ukraińcami z Zachodu i Wschodu. Chodzi głównie o pisownię zapożyczeń z języków zachodnich zawierających literę G. Ogólnie rzecz biorąc, dialekty wschodnie zapożyczały więcej za pośrednictwem języka rosyjskiego, z czego wynika wymowa i chęć pisowni Г (np. region – [rɛɦʲˈjon] регіон); z kolei do dialektów zachodnich więcej zapożyczeń trafiało bezpośrednio lub za pośrednictwem niemieckiego, polskiego, czeskiego i węgierskiego, z czego wynika wymowa i chęć pisowni Ґ ([rɛgʲˈon] реґіон). Obecne zasady ortografii nawiązują do zawartego w 1928 roku kompromisu, który zasadniczo bliższy był wymowie wschodniej. Jego zasadniczą wadą jest brak jasnych reguł, według których uczyniono pojedyncze ustępstwa na rzecz wymowy zachodniej.
Litera Ґ, ґ (rus. gie) jest piątą literą alfabetu rusińskiego i oznacza dźwięk [g]. Używany jest przez użytkowników tego języka we własnej leksyce (ґамба – pol. usta, ґывтнути – pol. połknąć), jak i w zapożyczeniach (машынґвер – z niemieckiego – karabin maszynowy).
Reprezentacje
| System | Reprezentacje |
|---|---|
| Nº | 1168 |
| UTF-8 | D2 90 |
| UTF-16 | 04 90 |
| UTF-32 | 00 00 04 90 |
| Adres URL cytowany | %D2%90 |
| HTML hex reference | Ґ |
| Błędne windows-1252 Mojibake | Ò |
| Kodowanie: CP1125 (hex bajtów) | F2 |
| Kodowanie: CP1251 (hex bajtów) | A5 |
| Kodowanie: GB18030 (hex bajtów) | 81 30 D9 32 |
| Kodowanie: KOI8_U (hex bajtów) | BD |
| Kodowanie: MAC_CYRILLIC (hex bajtów) | A2 |
| Kodowanie: CP1123 (hex bajtów) | 62 |
| LATEX | \cyrchar\CYRGUP |
| Adobe Glyph List | Gheupturncyrillic |
| Adobe Glyph List | afii10050 |
| dwuznak | G3 |
Powiązane znaki
Znaki mylone
Gdzie indziej
Kompletny opis
| Właściwość | Wartość |
|---|---|
| 1.1 (1993) | |
| CYRILLIC CAPITAL LETTER GHE WITH UPTURN | |
| CYRILLIC CAPITAL LETTER GE WITH UPTURN | |
| Cyrillic | |
| Uppercase Letter | |
| Cyrillic | |
| Left To Right | |
| Not Reordered | |
| none | |
|
|
|
| ✘︎ | |
|
|
|
|
|
|
| ✔︎ | |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ✘︎ | |
| ✔︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✔︎ | |
| ✔︎ | |
| ✔︎ | |
| ✔︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✔︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
|
|
|
| Any | |
| ✔︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✔︎ | |
| ✔︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| 0 | |
| 0 | |
| 0 | |
| ✘︎ | |
| None | |
| — | |
| NA | |
| Other | |
| — | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| Yes | |
| Yes | |
|
|
|
| Yes | |
|
|
|
| Yes | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| Upper | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| Alphabetic Letter | |
| ✘︎ | |
| ✔︎ | |
| ✔︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
| ✘︎ | |
|
|
|
| None | |
| neutral | |
| Not Applicable | |
| — | |
| No_Joining_Group | |
| Non Joining | |
| Alphabetic | |
| none | |
| not a number | |
|
|
|
| R |